Wystawy czasowe

Ratusz

Raków. Z dziejów częstochowskiej dzielnicy

27.09.2019-09.02.2020

Współorganizatorzy ekspozycji Archiwum Państwowe w Częstochowie, ISD Huta „Częstochowa”

Impulsem do powstania wystawy była obchodzona w roku ubiegłym 90. rocznica przyłączenia Rakowa do Częstochowy. Obszar obecnej dzielnicy Raków to dawne Pustkowie Raków i las o tej samej nazwie nad Wartą. Pod koniec XVIII w. w osadzie mieszkało 55 osób (w 9 domach). Późniejszy swój rozwój zawdzięczała wybudowanej w latach 1895–1900 Hucie „Częstochowa”. W rejonie dzisiejszych ulic Okrzei, Limanowskiego i Łukasińskiego powstała kolonia fabryczna, składająca się z domu dyrektora, budynków majstrowskich oraz robotniczych; zbudowano też budynek zwany Pałacykiem Hantkego. Pod względem administracyjnym Raków przez długi czas był wsią należącą do gminy Huta Stara, kolonia fabryczna posiadała ulice, a od roku 1904 elektryczność. Pomoc medyczną zapewniał szpital i ambulatorium Huty „Częstochowa”, działała ochronka (przedszkole) i szkoła przyfabryczna. W osadzie prowadzona była działalność kulturalna (funkcjonował amatorski zespół teatralny, biblioteka, prowadzono odczyty), także sportowa (powstało Rakowskie Towarzystwo Cyklistów, a w 1921 klub piłkarski Racovia – obecnie Raków Częstochowa). W 1910 r. wyodrębniona została parafia Raków, w dwa lata później utworzono cmentarz. Raków, osada fabryczna i zarazem ważny ośrodek przemysłowy, już od początku XX w. miał duży wpływ na życie gospodarcze i polityczne Częstochowy. Niewielka odległość dzieląca te dwie miejscowości wskazywała na to, że wcześniej czy później dojdzie do ich połączenia. 13 III 1928 Rada Ministrów Rzeczpospolitej Polskiej podjęła uchwałę o zmianie granic Częstochowy; do miasta postanowiono przyłączyć osadę fabryczną Raków i wieś (liczącą 5904 mieszkańców), a także Dąbie oraz grunty majątku Błeszno. Proces przyłączania trwał jeszcze kilka lat. Ostatecznie Raków i Błeszno znalazły się w granicach Częstochowy w roku 1930. Po dokonanych przyłączeniach Raków wraz z Dąbiem utworzyły dzielnicę nr XI, po Śródmieściu była to najludniejsza dzielnica Częstochowy. W latach 30. w dzielnicy działały: Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół”, Liga Morska i Kolonialna, koło Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej, koło PCK, Organizacja Młodzieżowa Towarzystwa Uniwersytetu Robotniczego oraz drużyny harcerskie. W roku 1933 oddano wiernym kościół św. Józefa. Po roku 1945 wraz z rozbudową Huty powstały osiedla Raków I, Raków II i Raków III, wytyczono aleję Pokoju, którą od roku 1958 kursują tramwaje (do 1971 r. tramwaj jeździł także ul. Łukasińskiego), łącząc Raków ze Śródmieściem, Tysiącleciem i Północą. W 1958 r. utworzono Spółdzielnię Mieszkaniową „Hutnik”. Od 1955 r. działało kino „Hutnik”, a 1967 r. kino „Relax”. W latach 70. powstała trasa szybkiego ruchu z charakterystyczną estakadą na początku al. Pokoju. Od 2001 r. funkcjonuje Centrum Handlowe „Jagiellończycy”. W 2006 r. przy al. Pokoju odsłonięto Pomnik Orląt Lwowskich (wg projektu Szymona Wypycha). W dzielnicy (w Pałacyku Hantkego) działa Miejski Dom Kultury (dawny Zakładowy Dom Kultury Huty „Częstochowa”, później Młodzieżowy Dom Kultury) – z salą widowiskową i pływalnią. W sąsiedztwie stacji kolejowej i wiaduktu przy alei Pokoju znajduje się rezerwat archeologiczny – placówka Muzeum Częstochowskiego; mieści się tu zakonserwowane cmentarzysko z okresu kultury łużyckiej z wczesnej epoki żelaza.
Na wystawie pokazujemy szereg materiałów historycznych związanych z Rakowem. Pochodzą one ze zbiorów Muzeum Częstochowskiego, Archiwum Państwowego w Częstochowie, Miejskiego Domu Kultury, Biblioteki Publicznej filia na Rakowie. Szereg cennych historycznych przedmiotów użyczyli redakcja „Głosu Hutnika”, a także prywatni kolekcjonerzy.

dr Juliusz Sętowski

Photoartmedica. VII Międzynarodowy Salon Fotografii Artystycznej Lekarzy

19.10.2019 – 15.12.2019

Wiodącym tematem tegorocznej siódmej edycji Salonu PhotoArtMedica są Krajobrazy Świata. Świat, w którym żyjemy, wciąż się zmienia, przy niemałym udziale człowieka. Zmiany te widzimy przede wszystkim w siedliskach ludzi, w wielkich aglomeracjach miejskich, ale też i na prowincji. Zauważalne też są w wypełniającej świat naturze. Zapraszamy do obejrzenia krajobrazów, przedstawiających świat z różnej perspektywy i z różnymi emocjami. Warto zatrzymywać je w kadrze, zanim ulegną zmianie lub znikną. Dodatkowo na wystawie zaprezentowane są fotografie w kategoriach „Temat wolny”, „Fotografia medyczna”. /dr n. med. Krzysztof Muskalski, EFIAP/b. Przewodniczący Salonów PhotoArtMedica/

Galeria Dobrej  Sztuki

Podróże wycinanek

30.10.2019–26.02.2020

Podróże wycinanek to projekt, który ma na celu uwolnienie z przestrzeni magazynowych papierowych dzieł rąk ludzkich. Prezentowane przez nas wycinanki powstały na przestrzeni lat 2003–2018. Stworzona z nich ekspozycja została predestynowana do promowania artystów-wycinankarzy oraz idei Konkursów Sztuki Ludowej.

Konkursy, o których mowa wyżej, na stałe wpisały się już w harmonogram działania Muzeum Częstochowskiego. Co trzy lata instytucja staje się ogólnopolskim centrum twórczości ludowej. Przez kilka ostatnich edycji mocno skupiliśmy się na wycinankach w ich formie tradycyjnej i inspirowanej. Podróże wycinanek kończą ten wyjątkowy, niezwykle delikatny i precyzyjny okres w historii Konkursów. Chcemy wrócić do innych dziedzin, a przy okazji pokazać Wam, co udało się nam zgromadzić w zbiorach przez ostatnie lata.

W projekcie wzięło udział 31 wycinankarek i wycinankarzy z całej Polski. Na wystawie prezentowanych będzie 77 prac wykonanych zarówno zgodnie z tradycyjnymi normami cięcia, jak i inspirowanych twórczością i ornamentyką ludową. Wydarzeniu towarzyszą materiały edukacyjne – kostka Rubika z motywami wycinanek, gra pamięciowa oraz bogato ilustrowany katalog.

Wystawa do 26 lutego 2020 roku prezentowana będzie w Muzeum Częstochowskim, następnie ruszy w podróż po Polsce. W 2020 roku odwiedzi m. in. Muzeum Wsi Kieleckiej, Muzeum Nadwiślański Park Etnograficzny w Wygiełzowie oraz Muzeum Ziemi Dobrzyńskiej w Rypinie. Każda z instytucji, która zdecyduje się zaprezentować u siebie wystawę, otrzyma pakiet darmowych materiałów edukacyjnych, dzięki którym będzie mogła przygotować kącik zabaw i nauki. Ekspozycja będzie udostępniania nieodpłatnie instytucjom kultury.

Informacje o projekcie:

www.podrozewycinanek.muzeumczestochowa.pl

www.facebook.com/podrozewycinanek

Projekt został dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury oraz Gminy Miasta Częstochowy.

Pawilon Wystawowy w Parku Staszica

7 Dywizja Piechoty. Zapomniani Bohaterowie 1939 – OTWARCIE WYSTAWY 31.08.2019 / sobota / godz. 17.00 

31.08.2019 – 19.01.2020


7 Dywizja Piechoty była jedną z wielu jednostek Wojska Polskiego, które od pierwszych minut II wojny światowej podjęły walkę z niemieckim Wehrmachtem. Otrzymane zadanie prowadzenia działań opóźniających na kierunku częstochowskim sprawiło, że dywizja dowodzona przez gen. bryg. Janusza Gąsiorowskiego stanęła niemal samotnie na drodze potężnego uderzenia głównych sił niemieckiej 10. Armii, w tym dwóch dywizji pancernych (1 i 4), czterech dywizji piechoty (4, 14, 31 i 46), a następnie także dwóch dywizji lekkich (2 i 3). W okresie 1–4 września 1939 r., opóźniając wielokrotnie przeważające siły nieprzyjaciela, 7 Dywizja Piechoty stoczyła ciężką bitwę w rejonie Częstochowy, która dzieliła się na trzy fazy:

– 1 września – walki opóźniające oddziałów wydzielonych pod Krzepicami, Kłobuckiem, Pankami, Truskolasami, Wręczycą Wielką, Lublińcem, Taniną, Lisowem i Boronowem,
– 2 września – całodzienna obrona pozycji opóźniającej „Częstochowa”,
– 3–4 września – bitwa pod Janowem, w tym m.in. walki pod Dębowcem, Zrębicami, Janowem, Złotym Potokiem, Siedlcem, Lelowem i Borzykową, zakończona rozbiciem części dywizji i wzięciem do niewoli jej dowództwa.

Ofiarna walka 7 Dywizji Piechoty w rejonie Częstochowy, okupiona liczbą blisko 800 poległych, ponad 1500 rannych oraz ok. 3000 wziętych do niewoli, zgodnie z planem przyczyniła się do opóźnienia niemieckiego natarcia w kierunku Warszawy. Z okrążenia pod Janowem przebiła się ponad połowa sił dywizji. Jej żołnierze walczyli następnie w obronie Kielc, toczyli boje pod Barakiem, Puławami, Tomaszowem Lubelskim i Warszawą, a po krwawej bitwie w lasach pod Ciepielowem stali się ofiarami jednej z największych niemieckich zbrodni wojennych dokonanych na jeńcach polskich w 1939 r.

Eksponaty prezentowane na wystawie pochodzą z kolekcji Muzeum w Tarnowskich Górach, Muzeum Ziemi Wieluńskiej, Muzeum Śląskiego Września 1939 Roku w Tychach, Muzeum Częstochowskiego, Stowarzyszenia Historycznego Reduta Częstochowa oraz kolekcjonerów prywatnych.

Sponsorzy: Zygmunt Rolat – Honorowy Obywatel Częstochowy, Alan Silberstein, Włodzimierz Chwalba – Prezes Metal Union Sp z o.o.

PATRONAT: Radio Fiat, TVP3 Katowice, TV Orion, Wyborcza.pl Częstochowa, wCzestochowie.pl, Gazeta Częstochowska, Nad Wartą magazyn, czestochowskie24.pl

SEN II. Wystawa w cyklu „Realizm, a zmysły mami”. Festiwal sztuki 2019/2020 – otwarcie wystawy: 16 listopada 2019, godz. 19.00, wstęp wolny

Realizm, a zmysły mami to swoisty festiwal surrealizmu – przedsięwzięcie mające na celu prezentację twórczości częstochowskich artystów tworzących w nurcie surrealizmu, nadrealizmu i realizmu magicznego. Ambicją organizatorów jest przybliżenie ich dorobku szerszej publiczności oraz stworzenie cyklicznej imprezy, która na stałe wpisze się w kulturalny kalendarz Częstochowy.

Pomysłodawca projektu  Tadeusz Piersiak. Kurator wystawy Arkadiusz Dzielawski

Organizatorzy: Muzeum Częstochowskie, Ośrodek Promocji Kultury Gaude Mater, Regionalne Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych w Częstochowie Konduktorownia oraz Stowarzyszenie Goliat

Artyści biorący udział w festiwalu: Mariusz Chrząstek, Arkadiusz Dzielawski – kurator, Janusz Rafał Głowacki, Jerzy Kędziora, Wojciech Kołsut, Małgorzata Kozakowska, Włodzimierz Kuca, Anastasiya Markovych, Yuri Markovych, Marian Michalik, Borys Michalik, Andrzej Sajewski, Mikołaj Sętowski, Dariusz Ślusarski, Artur Wawrzkiewicz, Arkadiusz Zając, Krzysztof Żyngiel

Zagroda Włościańska

Stefan Burdzyński. Częstochowski Nikifor – otwarcie wystawy: 1 września 2019, godz. 17.00

Stefan Burdzyński urodził w 1939 roku w Sułkowie w gminie Krasocin. Z wykształcenia jest technikiem samochodowym, szkołę średnią ukończył w Gliwicach. W Częstochowie mieszka od ponad 40 lat. Malować zaczął 10 lat temu. Jego przygoda z malowaniem rozpoczęła się mimo woli, od wspomnień z dzieciństwa. Ojciec Stefana Burdzyńskiego był kowalem, malarz pomagał mu w pracy. Pewnego dnia zapragnął mieć w domu obraz prezentujący kuźnię. Nigdzie jednak takiego nie znalazł, choć szukał również u lokalnych sprzedawców obrazów. Zlecił jednemu, z Zawodzia, przygotowanie obrazu na podstawie zdjęcie, którym miał się inspirować. Jednak efekt całkowicie go rozczarował, nie była to kuźnia taka, jaką sobie wymarzył. Szukając dalej, trafił do galerii obrazów znajdującej się przy alei NMP. Pani, która ją prowadziła, podjęła się zadania, jednak Stefan Burdzyński musiał przedstawić jej szkic obiektu. Szkic przeniósł na podobrazie, artystka miała wypełnić go kolorem. Przychodził przez kilka miesięcy doglądać prac malarskich. Obraz znów nie spełnił jego oczekiwań, jednak przez ten czas, obserwując artystkę, zapoznał się nieco z etapami tworzenia i postanowił sam zacząć malować. Po namalowaniu kuźni przyszedł czas na przeniesienie na płótno domu rodzinnego. Burdzyński zna go tylko z opowieści, między innymi starszego brata, ponieważ w 1939 roku spalili go Niemcy. Ze wspomnień udało mu się odtworzyć miejsce, w którym się urodził.

Stefan Burdzyński najpierw projektuje na papierze, ołówkiem. Następnie szkic przenosi na płótno. Jego twórczość to połączenie rysunku technicznego i malarstwa. Wraca do miejsc związanych z czasami dzieciństwa, młodości. Stara się odtworzyć oryginalną zabudowę swojej miejscowości, przywołać minione wydarzenia. Często w przenoszeniu swoich wizji na płótno podpiera się wspomnieniami, snami, fotografiami. Jest samoukiem, maluje farbami olejnymi. Jego twórczość jest twórczością naiwną. Brak w niej perspektywy i proporcji. Jest w niej za to bardzo dużo pietyzmu i dbałości o szczegóły. To taki swoisty album przeżyć artysty, bowiem każde miejsce, które maluje, silnie związane jest z jego życiem. Absolutnie zasługuje na uwagę, jest fenomenem na skalę naszego regionu, a być może nie tylko regionu. W zbiorach Muzeum Częstochowskiego nie mamy drugiego takiego artysty, który malowałby w ten sposób i związany był z Częstochową. Wszystkie obrazy namalowane są farbą olejną na płótnie i należą do autora, Stefana Burdzyńskiego. Opisy do obrazów napisał sam artysta. /Ewelina Mędrala-Młyńska/

Kurator wystawy: Agnieszka Ciuk-Koćwin

Muzeum Częstochowskie zastrzega sobie możliwość zmian w harmonogramie wystaw

 

Comments are closed.

Muzeum

Muzeum

Muzeum Częstochowskie jest najstarszą instytucją kultury regionu częstochowskiego. Odgrywa istotną rolę w jego życiu społecznym i kulturalnym, wpływa znacząco na tradycję i historię.

Kontakt

Kontakt

Muzeum Częstochowskie
Aleja NMP  47
42-217  Częstochowa
tel. 34 360 56 31
muzeum@muzeumczestochowa.pl